Toni Sfirtsis 02 januari 2019 4 min lezen

5 trends die jouw businessmodel omver gaan blazen


business modelsDe aankomende jaren komt er een aantal trends op die de manier waarop we werken en geld verdienen omver kunnen kegelen. Toni Sfirtsis, professor aan TIAS School for Business and Society, behandelt vijf trends en wat je kunt doen om je staande te houden.

We weten allemaal dat we midden in een enorme digitaliseringsgolf zitten: binnen enkele tientallen jaren worden mensen, apparaten en bedrijfsprocessen massaal online aangesloten. Dat de globalisering van de wereldeconomie in snel tempo om zich heen grijpt, weten we ook. Maar in de dagelijkse chaos van het werk dat vandaag af moet, beseffen we soms niet voldoende wat de effecten van deze trends zijn. We zijn ons ervan bewust dat we ons moeten voorbereiden, maar dat komt vandaag even niet uit.
Als we vijf grote trends nader bestuderen, kunnen we beter voorspellen welke voorbereiding noodzakelijk is.

#1 Big data en kunstmatige intelligentie

Het is nagenoeg onmogelijk om het volledige veld van big data, kunstmatige intelligentie, machine learning en het internet-of-things op één hoop te gooien. Toch is het goed om de samenhang van deze vormen van digitalisering te zien, omdat ze elkaar sterker maken. Het komt erop neer dat men met steeds intelligentere apparaten communiceert, steeds meer kennis en inzicht heeft en beter in staat is op onze omgeving te anticiperen. Er is haast geen branche te bedenken die hier de komende jaren geen consequenties van zal ondervinden.

In een toonaangevend verslag bracht McKinsey de 12 belangrijkste disruptieve technieken in kaart, waaronder robots, de zelfrijdende auto en de verdere wereldwijde toename van het mobiele internet. Nu robots in een rap tempo betaalbaarder worden, zijn ze in staat om de menselijke arbeid te vervangen in branches als de maakindustrie, onderhoud en schoonmaak. Daarnaast kunnen slimme systemen volgens McKinsey het werk van 140 miljoen kenniswerkers op zich nemen. Dit zou organisaties wereldwijd 5 biljoen euro opleveren in 2025. Sensoren en chips in gebouwen en machines zorgen voor vergaande automatisering in het management en onderhoud van installaties, productieprocessen, bruggen en transportketens.

#2 Blockchain

Blockchain is een systeem dat gebruikt wordt om digitale informatie te registreren, zonder dat deze nog gewijzigd kan worden. Het crypto-betaalmiddel, zoals de bitcoin, is de bekendste toepassing van blockchain. Wat de grootschalige doorbraak voorlopig nog in de weg staat, is een aantal praktische problemen zoals de grote hoeveelheid noodzakelijke energie om data op deze manier te gebruiken.
Als we ons realiseren hoeveel organisaties hun businessmodel rond vertrouwen hebben opgebouwd, wordt het duidelijk welk effect blockchain op de economie kan hebben. De vertrouwensbasis is een belangrijk deel van de meerwaarde van de financiële industrie en veel juridische toepassingsgebieden. ‘Trusted third parties’ zoals banken, notariskantoren en handelstussenpersonen krijgen in de toekomst een minder vooraanstaande rol, aangezien blockchain die rol deels kan overnemen. Ook op de gebieden van digitaal eigendom en persoonscontrole kan blockchain veel impact hebben. Denk hierbij aan de media industrie en de wereldwijde beveiligingssector.

#3 De opkomst van Azië

De economie van enkele Aziatische landen, waaronder India en China, groeide de voorgaande decennia met 6 tot 7 procent per jaar. Voor de komende jaren wordt er ook een sterke groei verwacht. Deze landen zijn in een korte tijd veranderd in zelfbewuste economische wereldmachten. Tussen de Aziatische landen groeide de onderlinge handel bovendien vele malen sneller dan de handel met traditionele handelspartners zoals de Verenigde Staten en Europa. Azië heeft op technologisch gebied ook een inhaalslag gemaakt: het aantal toebedeelde patenten groeit in China met dubbele cijfers. Als je kijkt naar het aantal academische publicaties staan China en India ondertussen op respectievelijk de 2e en 5e plaats van de wereldranglijst.
Met de opmars van de Aziatische wereldmachten zal de concurrentie in nagenoeg alle branches toenemen. China wil een prominentere rol gaan spelen op het Euraziatische continent. Bijvoorbeeld met infrastructuurprojecten als de Nieuwe Zijderoute richting Europa. Als Westerse bedrijven de groei van hun Oosterse concurrenten willen bijhouden, zullen ze de Aziatische markt op moeten.

#4 De komst van megasteden

Een megastad is een stedelijke agglomeratie waar meer dan 10 miljoen mensen wonen. Momenteel bestaan er enkele tientallen megasteden, waaronder New York, Beijing, Shanghai, New Mexico, Tokyo, Jakarta en Mumbai. Op dit moment is de wereldwijde snelheid van urbanisatie veel groter dan bijvoorbeeld tijdens de industriële revolutie. De voorspelling van sommige organisaties is dat de helft van de wereldbevolking over enkele tientallen jaren in megasteden woont.
Een megastad brengt megakansen, maar ook megaproblemen. Hygiëne, sociale onrust en de klimaatvoetafdruk zijn grote uitdagingen. Slechts 2 procent van het aardoppervlak bestaat momenteel uit steden, maar deze gebruiken 75 procent van de natuurlijke hulpbronnen. Megasteden bieden echter wel grote kansen voor sectoren als energie, bouw en infrastructuur. De komende 20 jaar wordt geschat dat er 30 biljoen euro benodigd is om ervoor te zorgen dat megasteden niet vastlopen.

#5 De nieuwe organisatie

Naast demografische veranderingen en het ontstaan van nieuwe technieken, zal ook de samenwerking binnen organisaties veranderen. Een van de vele uitingsvormen daarvan is de flexibilisering van de arbeid. Momenteel kennen we een organisatie als een rechtsvorm en een gebouw waar medewerkers een vast onderdeel van uitmaken. Dit zal langzaamaan veranderen. Er wordt plaatsgemaakt voor ecosystemen van medewerkers en teams, die zich rond processen en projecten gaan vormen, soms met een tijdelijk karakter. Hiermee kunnen werknemers ad hoc verbindingen aangaan. Niet bedrijven, maar ecosystemen zullen in de toekomst met elkaar concurreren. De manager van de toekomst wordt in staat geacht om ecosystemen neer te zetten en grote prestaties aan te moedigen.

Veerkracht

Bovenstaande trends zijn allemaal zogenoemde ‘wicked problems’. Dit zijn vraagstukken met dusdanig veel variabelen, dat het onmogelijk is om te weten welke richting het exact opgaat, en wanneer. Het is geen optie om lijdzaam toe te zien en afwachten wat er gaat gebeuren. Een organisatie moet met onzekerheid leren om te gaan. Flexibiliteit en veerkracht zijn hierbij key.

Leiderschap in tijden van verandering

Wat van jou als leider gevraagd wordt, verandert continu. Met een inspirerend whitepaper geeft TIAS je inzicht waarom je juist in deze tijd aan de slag moet met wendbaar leiderschap. Download het whitepaper en ontdek wat dit voor jouw rol als leider betekent.
Download het whitepaper
Prof.dr. Toni Sfirtsis is associate professor strategic innovation & future leadership aan TIAS School for Business and Society. 

Onderwerpen:

Gerelateerde artikelen

14 januari 2019 | Roemer Visser | 4 min lezen

Succesvol samenwerken betekent meer emoties tonen

In de huidige netwerkeconomie is het goed kunnen samenwerken één van de meest essentiële voorwaarden voor succes. Een aantal gebruiken zit ons daarbij vaak in de weg,...

09 januari 2019 | TIAS School for Business and Society | 4 min lezen

Bottom-up: de beste benadering voor duurzaamheid

Wanneer organisaties duurzamer willen worden, blijft dit vaak bij een mooi voornemen. Ondernemer en auteur Anne-Marie Rakhorst vertelt hoe je je bedrijf en werknemers...

18 december 2018 | Oscar David | 4 min lezen

Lessen van leiders zonder moreel kompas

Het wordt steeds belangrijker om de juiste keuzes te maken op het gebied van moraliteit. Bovendien wordt het ook lastiger, aldus Oscar David, adjunct professor bij...